Naučnici su razvili novu vrstu „žive plastike“ koja može potpuno da se razgradi za samo šest dana, bez stvaranja opasne mikroplastike koja ostaje u prirodi decenijama.
Materijal sadrži bakterijske spore koje se aktiviraju u određenim uslovima i proizvode enzime sposobne da razlože samu plastiku. Istraživanje objavljeno u časopisu ACS Applied Polymer Materials pokazalo je da ovaj pristup može da riješi jedan od najvećih problema tradicionalnih plastičnih materijala.
Bakterije pokreću razgradnju plastike
Za razliku od ranijih pokušaja u kojima su naučnici koristili samo jedan enzim, istraživački tim je modifikovao bakteriju Bacillus subtilis tako da proizvodi dva enzima koji zajedno razgrađuju polimer.
Prvi enzim razdvaja duge lance polimera na manje dijelove, dok drugi nastavlja proces i pretvara ih u osnovne molekule od kojih je plastika napravljena.
Istraživači su bakterijske spore kombinovali sa polikaprolaktonom, materijalom koji se koristi u oblastima poput 3D štampe i hirurških konaca.
Tokom normalne upotrebe, plastika zadržava svoju čvrstinu i funkcionalnost. Kada se doda hranljivi rastvor zagrijan na 50 stepeni Celzijusa, bakterijske spore se aktiviraju i pokreću proces razgradnje.
Nova plastika nestaje bez tragova
Eksperiment je pokazao da se materijal potpuno razgradi za šest dana, pri čemu ne nastaju sitne čestice plastike koje bi mogle da završe u zemlji, vodi ili organizmima.
Kako bi dokazali da tehnologija može da se koristi u praksi, naučnici su napravili i prenosivu plastičnu elektrodu od ovog materijala. Uređaj je normalno funkcionisao, a zatim se potpuno razložio u roku od dvije sedmice nakon aktiviranja procesa.
Jedan od ciljeva istraživačkog tima jeste razvoj načina za aktiviranje bakterijskih spora direktno u vodi, jer se veliki dio plastičnog zagađenja upravo tamo nakuplja.
Iako je tehnologija još u fazi istraživanja i potrebno je dodatno testiranje prije šire primjene, ovakvi materijali mogli bi da promijene način na koji proizvodimo plastiku koja se danas koristi za kratkotrajne proizvode, poput ambalaže.
