Nova vrsta dinosaura masivne veličine, dugog vrata i repa, koja se hranila biljkama, otkrivena je zahvaljujući nekoliko kostiju pronađenih na rubu ribnjaka u Tajlandu prije 10 godina.
Ovaj reptil, kojeg su istraživači iz Tajlanda i Londona nazvali Nagatitan chaiyaphumensis, najveći je dinosaurus ikada otkriven u jugoistočnoj Aziji.
Težak procijenjenih 27 metričkih tona, ili skoro 60.000 funti, bio je dug otprilike 27 metara, ili skoro 89 stopa, prema studiji objavljenoj u časopisu “Scientific Reports”.
Radi konteksta, veliki Tiranosaurus rex ili skraćeno T-Rex težio bi između 9.000 i 15.000 funti i bio bi dug više od 12 metara, odnosno oko 39 stopa.
Nagatitan chaiyaphumensis pripadao je grupi dinosaura poznatih kao sauropodi, koji su bile najveće životinje koje su ikada hodale po kopnu.
Među ovim biljojedima, dinosaurima dugog vrata i debelih nogu, sa torzom koji je sadržavao ogromna crijeva, bili su diplodokus i brontosaurus.
Novootkrivena nadlaktična kost, ili kost prednje noge dinosaurusa, bila je dugačka 1,78 metara (skoro šest stopa), navodi se u saopštenju.
“U Tajlandu nemamo mnogo primjeraka te veličine”, rekao je za CNN glavni autor studije i paleontolog Thitiwoot Sethapanichsakul, doktorand na “University College” Londonu.
Kost otkrio lokalac
“Kada sam prvi put ugledao humerus, bio je viši od mene, i to je bilo prilično iznenađujuće”, nastavio je, dodajući da je dinosaurus otprilike dvostruko veći od druge poznate vrste sauropoda u Tajlandu.
Kost noge bila je među nekoliko fosila koje je otkrio lokalni stanovnik na obali zajedničkog ribnjaka na sjeveroistoku Tajlanda 2016. godine, tokom sušne sezone kada je nivo vode bio niži, prenosi N1.
Skeletni ostaci pronađeni su tokom terenskog rada između 2016. i 2019. godine, a daljnja iskopavanja su obavljena 2024. godine.
Istraživači – sa UCL-a i Odjeljenja za mineralne resurse Tajlanda, Univerziteta Mahasarakham i Tehnološkog univerziteta Suranaree – napravili su 3D skeniranje ostataka, koji su poticali od kostiju nogu, kičme, rebara i karlice dinosaurusa, prije nego što su analize otkrile da je životinja prethodno nepoznata vrsta.
“Naga” u imenu Nagatitan chaiyaphumensis odnosi se na ime mitološke zmije iz južnoazijskog i jugoistočnoazijskog folklora.
“Nage se takođe često povezuju s vodom, a s obzirom na to da je dinosaurus pronađen na obali zajedničkog ribnjaka, činilo se vrlo prikladnim da se ime zove zmija div”, rekao je Sethapanichsakul.
“Titan” se odnosi na divove iz grčke mitologije i ukazuje na veličinu životinje, a “chaiyaphumensis” se odnosi na tajlandsku provinciju u kojoj je dinosaurus otkriven.
“To ispunjava neku vrstu obećanja iz djetinjstva. Da, da, jednog dana ću dati ime dinosaurusu. I želim da bude iz Tajlanda”, rekao je Sethapanichsakul, čija je domovina Tajland.
Kada je živio?
Nagatitan je vjerovatno živio tokom kasnog perioda rane krede, prije otprilike 120 do 100 miliona godina, prema studiji.
“Živio je uz manje, srednje velike dinosauruse biljojede, slične Iguanodonima, kao i vrstu vrlo ranog oblika onoga što bismo nazvali Ceratopsiansima, rođacima Triceratopsa”, rekao je Sethapanichsakul.
Okolina je u to vrijeme bila “vrlo suha i topla”, rekao je, dodajući da lokacija na kojoj je pronađen dinosaurus predstavlja neku vrstu vijugavog riječnog sistema koji je vjerovatno imao “slatkovodne ribe, slatkovodne ajkule, krokodile i kornjače”.
Sethapanichsakul je rekao da smatra da Tajland ima “neku od najvećih raznolikosti” fosila dinosaurusa u Aziji, dijelom zbog vrlo debelog sloja sedimentnih stijena iz mezozojske ere, prije otprilike 252 do 66 miliona godina.
“Ove stijene su izložene manjoj količini kiše i vegetacije, što bi na kraju moglo erodirati ili uništiti te kosti”, dodao je on.
Na mjestu otkrića osnovan je istraživački centar, rekao je Sethapanichsakul, koji nastavlja raditi na sauropodima iz jugoistočne Azije.
Rekonstrukcija Nagatitanskog chaiyaphumensisa u prirodnoj veličini izložena je u Muzeju tainosaura u Bangkoku.
Nezavisne.com
