Novo istraživanje ukazuje na to da je čuveni umjetnik možda naslikao stvarni raspored nebeskih tijela u julu 1889. godine, a ne samo prizor iz mašte.
Naučnici iz Južne Koreje smatraju da je Vinsent van Gog možda naslikao svoju čuvenu “Zvezdanu noć” na osnovu stvarnog posmatranja noćnog neba, a ne isključivo mašte i sećanja.
Istraživanje tima iz kompanije za svemirsku nauku SLLAB i Univerziteta Kjung Hi u Seulu ukazuje na to da se raspored nebeskih tela na slici iz 1889. godine poklapa sa izgledom neba u ranim jutarnjim satima 22. jula te godine.
Istraživači su analizirali Van Gogov crtež kako bi utvrdili koji je pejzaž posmatrao tokom boravka u blizini Sen Remi de Provansa, na jugu Francuske, gde je proveo godinu dana u bolnici.
Zatim su napravili simulaciju neba iznad tog područja. Rezultati su pokazali da su se Mesec i Venera nalazili na suprotnim stranama neba, slično njihovom položaju na čuvenom platnu. Između njih nalazilo se zvezdano jato Hijade, čiji raspored formira prepoznatljiv oblik slova V.
Glavni autor istraživanja, astronom Ilajdža Džong-Hjun Kim, objasnio je za CNN da Van Gog nije prikazivao zvezde u njihovoj stvarnoj veličini i potpuno preciznom položaju. Zbog toga su istraživači koristili analizu oblika kako bi uporedili raspored zvezda na slici sa astronomskim podacima.
Da li je slika nastala u julu, a ne u junu?
Istoričari umetnosti ranije su smatrali da je “Zvezdana noć” nastala sredinom juna, na osnovu pisma koje je Van Gog poslao svom bratu Teu. U njemu je pomenuo da radi na novoj studiji zvezdanog neba.
Međutim, astronomski proračuni pokazuju da Mesec tada nije imao oblik tankog srpa prikazanog na slici. Nasuprot tome, položaj Venere, zvezdanog jata Hijade i Meseca 22. jula 1889. bolje odgovara prizoru na platnu, koje se danas nalazi u Muzeju moderne umetnosti u Njujorku.
Ipak, stručnjaci upozoravaju da ove podudarnosti ne dokazuju sa sigurnošću kada je slika nastala. Van Gog je mogao da kombinuje stvarna zapažanja sa umetničkom slobodom i maštom.
Jongšjang Huang, profesor Univerziteta Sjamен u Kini, ocenio je da istraživanje nudi zanimljiv spoj astronomskih proračuna i istorijskih dokumenata, ali je upozorio da se umetnikova dela ne mogu posmatrati kao precizni fotografski zapisi.
Astronomka i interdisciplinarna istraživačica Ulrike Kuhner takođe smatra da je Van Gog verovatno kombinovao posmatranje prirode sa sopstvenom imaginacijom.
Ako se potvrdi da je slika nastala krajem jula, to bi moglo da podstakne i novo razmatranje hronologije umetnikovog rada i zdravstvenih problema tokom tog perioda.
Istraživači, međutim, naglašavaju da su potrebne dodatne analize i da astronomija sama ne može sa sigurnošću da utvrdi redosled nastanka poteza četkicom ili da li je slika naknadno menjana.
