Duboko u permafrostu arktičkog ostrva Svalbard, koje pripada Kraljevini Norveškoj, smješten na padini planine na Špicbergenu, nalazi se Globalni trezor sjemena Svalbard – objekat projektovan da sačuva život na Zemlji u slučaju globalne katastrofe.
U njemu je pohranjeno nevjerovatnih 1.214.827 uzoraka sjemena biljaka iz cijelog svijeta.
Ovaj bunker, koji se često naziva „trezorom sudnjeg dana“, zamišljen je kao posljednja linija odbrane od trajnog nestanka biljnih vrsta usljed ratova, prirodnih nepogoda ili klimatskih promjena.
Više od milion uzoraka biljaka
U dugim tunelima koji vode ka unutrašnjosti planine nalaze se tri komore, u kojima su kutije sa sjemenom pažljivo raspoređene prema zemljama porijekla. Kako navode iz organizacije Crop Trust, cilj trezora je „da zaštiti što je više moguće jedinstvenog genetskog materijala svjetskih poljoprivrednih kultura“.
Povodom 15. godišnjice rada, javnosti je prvi put omogućen virtuelni obilazak objekta, čime je razbijen dio misterije oko jednog od najneobičnijih mjesta na planeti.
Zašto je trezor napravljen
Potreba za ovakvim objektom postala je posebno očigledna nakon što je banka sjemena u Alepu uništena tokom građanskog rata u Siriji. Upravo tada je potvrđeno koliko su nacionalne kolekcije sjemena ranjive i koliko je važno imati globalnu rezervu.
Iako je bunker projektovan da traje vječno, ni on nije potpuno imun na promjene koje pogađaju planetu.
Incident koji je pokazao ozbiljnost klimatskih promjena
Tokom 2017. godine, snažan toplotni talas otopio je dio okolnog leda i doveo do plavljenja ulaza u objekat. Iako dragocjeni uzorci nisu bili ugroženi, incident je poslužio kao ozbiljno upozorenje.
Stručnjaci ističu da bi čak i u slučaju potpunog kvara rashladnih sistema bile potrebne stotine godina da temperatura unutar planine poraste iznad nule, zahvaljujući prirodnom permafrostu.
Sve važnija uloga u budućnosti
Kako klimatske promjene sve više ugrožavaju svjetsku poljoprivredu i bezbjednost hrane, značaj ovog izolovanog arktičkog skladišta samo raste. Uzorci sjemena u trezoru se obnavljaju svakih nekoliko decenija, čime se osigurava da čovječanstvo, čak i u najgorem scenariju, ne ostane bez temelja za novi početak, prenosi Dnevno.
